Kobiety często pytają: dlaczego on nie mówi o emocjach. Jakby kompletnie nie rozumiały, jak to naprawdę działa. Mianowicie świat wpaja mężczyznom, że emocje są słabe, a mówienie o nich jeszcze gorsze. Bo mężczyzna, który dzieli się emocjami, nie jest wystarczająco męski. Trzeba milczeć. I udawać, że nic się nie dzieje. Ewentualnie wkurzać się. To bardziej męskie niż smutek, rozczarowanie, czy bezradność.
Nie mówi, bo nikt go tego nie nauczył
Wielu problemów komunikacyjnych w związku można byłoby uniknąć, gdyby mężczyzna mówił o emocjach.
Jednak co do zasady on nie mówi, on milczy, zmienia temat, ewentualnie wychodzi. Nie dlatego, że lubi, ale dlatego, że nie umie inaczej. Został tak nauczony, po prostu. Być twardy, nie okazywać słabości. Być ponad to. Emocje są dla kobiet, ewentualnie osób wrażliwych. Męskość to wyklucza.
Trudno się dziwić mężczyznom, skoro ich wychowanie się do tego sprowadzało.
Nie mazgaj się, mężczyźni nie płaczą. Wytrzymaj, pokaż determinację. Musisz być silny. Chłopców chwali się za odwagę, dzielność, męstwo, a krytykuje za zbytnią delikatność. I mamy odpowiedź.
Jaki ojciec taki syn?
Możemy ignorować ten fakt lub nie doceniać jego mocy, ale tak to po prostu wygląda. Czy nam się to podoba czy nie, wchłaniamy to, co obserwujemy. Atmosferę domu, zasady, które są oczywiste w danym miejscu, sposób działania. To one decydują o tym, jacy jesteśmy. Nawet jeśli się przeciwstawiamy im i buntujemy, to wyniki badan mówią jasno, powtarzamy to, co znane. Tak działa bowiem wielokrotnie opisany przymus powtarzania.
To dlatego chłopcy stają się jak ich ojcowie, a kobiety zaczynają przypominać swoje matki (sprawdź – jaka matka taka córka, czy całkowicie nie?). Tworzymy podobne związki do tych obserwowanych w domu. Tak to działa.
Tylko naprawdę nielicznym udaje się przerwać pewne wzorce rodzinne. Jest to szalenie trudne i okupione wieloma bolesnymi doświadczeniami. Co do zasady cały proces zmiany udaje się przejść nielicznym. Zazwyczaj brakuje świadomości, woli, konsekwencji…
Psychologiczne powody
On nie mówi o emocjach często z powodów psychologicznych. Jest ich co najmniej kilka.
- aleksytymia – To trudność w rozpoznawaniu i nazywaniu własnych emocji. Osoba czuje napięcie, dyskomfort, stres, ale nie potrafi określić, co dokładnie przeżywa. W efekcie unika rozmów o emocjach, bo nie ma języka, by je opisać. Nie ma też świadomości.
- do głosu dochodzą mechanizmy obronne – psychika broni się przed bólem poprzez wyparcie, unikanie, bagatelizowanie i racjonalizację.
- lęk przed oceną – mężczyźni ukrywają emocje również z tego powodu, ponieważ nie chcą, żeby ich zachowanie zostało odebrane jako słabość, przesada, problem, czy powód do odrzucenia.
- niska świadomość emocjonalna – wiele osób naprawdę nie umie rozpoznać emocji, mówić o nich i regulować ich.
- wczesne doświadczenia relacyjne – to jest kluczowe, jeśli emocje były wyśmiewane, bagatelizowane, nierozumiane, to mężczyzna uczy się, aby ich nie okazywać.
Męska złość, która oznacza strach, bezsilność, smutek i lęk
Wielu mężczyzn złości się, mimo że tak naprawdę odczuwają:
- lęk,
- strach,
- bezsilność,
- zażenowanie,
- rozczarowanie.
Zamiast innych emocji, automatyczną reakcją mężczyzn jest złość, która ma budzić respekt oraz zmuszać innych do wycofania się.
Gdy on krzyczy, to może po prostu odgrodzić się od innych. Może odstraszyć tych, którzy cokolwiek by od niego chcieli. To działa jak mechanizm obronny, który pozwala mu nie myśleć i nie analizować tego, co się dzieje.
Jak rozmawiać z kimś, kto unika emocji?
Osoba unikająca emocji otworzy się dopiero wtedy, gdy poczuje brak presji do oceniania. Dlatego kluczowe jest stworzenie mężczyźnie odpowiednich warunków do tego.
- Wybierz spokojny moment bez pośpiechu
- Zadbaj o neutralny ton głosu i otwartą postawę
- Unikaj pytań w stylu: “Dlaczego nic nie mówisz?”, one zamykają
- Daj sygnał, że rozmowa nie jest konfrontacją. Powiedz – “Chcę lepiej zrozumieć”
- Mów o tym, co Ty czujesz, zamiast wskazywać winę
- Unikaj zdań typu: “Nigdy nie mówisz o emocjach”
- Zamiast tego: “Czuję się zagubiona, gdy nie wiem, co przeżywasz”
- Zamiast pytać: “Co czujesz?”, zapytaj: “Czy to bardziej stres czy zmęczenie?”
- Daj możliwość wyboru, nie wymuszaj precyzji.
- Pozwól na krótkie odpowiedzi, to też postęp.
- Nie oceniaj tego, co słyszysz.
- Unikaj radzenia na siłę.
- Nie przerywaj ciszy, ona czasami jest kluczowa.
- Unikaj ironii i żartów.
- Doceniaj każdy mały krok.
Rozmowa z kimś, kto unika emocji to proces budowania zaufania. Bądź zatem cierpliwa i nie oceniaj. Krok po kroku możesz zauważyć zmianę. Jednak ona nie przyjdzie od razu. Potrzeba bowiem czasu. Czasami naprawdę sporo…
